Γράφουν οι: Κώστας Αθανασάκης, Παναγής Παναγιωτόπουλος
Η φυσικοθεραπεία είναι ένας κλάδος της υγειονομικής περίθαλψης που περιλαμβάνει την αξιολόγηση, τη διάγνωση, τη θεραπεία (αποκατάσταση), αλλά και την πρόληψη ενός εύρους ασθενειών. Παράλληλα, συμβάλλει δραστικά στην προώθηση της λειτουργίας της κινητικότητας και κατ’ επέκταση, στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής. Εφόσον η φυσικοθεραπεία συμμετέχει ενεργά σε όλο το φάσμα της ιατρικής φροντίδας (πρόληψη, θεραπεία, αποκατάσταση), ο ρόλος της στην ομαλή και αποτελεσματική λειτουργία του συστήματος υγείας είναι κομβικός.
Η φυσικοθεραπεία μπορεί να συμβάλει στην τροποποίηση των παραγόντων κινδύνου που συνδέονται με τον σύγχρονο τρόπο ζωής (παχυσαρκία ή υπέρβαρο, κάπνισμα, υπερκατανάλωση αλκοόλ, καθιστική ζωή) και σε συνδυασμό με άλλες πρώιμες παρεμβάσεις πρόληψης, να μειώσει σημαντικά (σε μακροχρόνιο ορίζοντα) την εμφάνιση νευρολογικών, αναπνευστικών, μυοσκελετικών, ακόμα και καρδιοαγγειακών παθήσεων, για την αντιμετώπιση των οποίων επιβαρύνεται σημαντικά το σύστημα υγείας.
Οφέλη
Τα ευρύτερα οφέλη που προκύπτουν για την υγεία από τη χρήση της φυσικοθεραπείας σε όλο το φάσμα της υγειονομική φροντίδας έχουν τεκμηριωθεί από ένα πλήθος ερευνητικών μελετών.
Αναλυτικότερα, έχει αποδειχθεί ότι οι διάφορες φυσικοθεραπευτικές παρεμβάσεις, με βασικό τους συστατικό τη θεραπευτική άσκηση, έχουν ευεργετική επίδραση σε μεγάλο εύρος ασθενειών.
Επειδή, όμως, οι παρεμβάσεις υγείας, εκτός από το να είναι κλινικά αποτελεσματικές, αποφέρουν και καθαρά οικονομικά οφέλη (η βελτίωση της ποιότητας ζωής υπερβαίνει το κόστος της θεραπείας), η ευεργετική διάσταση της φυσικοθεραπείας επεκτείνεται και στον τομέα της οικονομίας.
Οικονομικό όφελος
Η αύξηση της μέσης συνολικής δαπάνης παροχής φυσικοθεραπευτικών υπηρεσιών έχει συνδεθεί θετικά με την καθαρή αύξηση του μέσου καθαρού οικονομικού οφέλους τόσο για τους ασθενείς, όσο και για το σύστημα υγείας συνολικά. Το καθαρό οικονομικό όφελος προέρχεται από την ποιοτική αναβάθμιση της καθημερινότητας και από την εξοικονόμηση που προκύπτει από τη μείωση του κόστους που θα εμπεριείχαν άλλες πιο κοστοβόρες θεραπείες, εάν είχαν προκριθεί σε βάρος της φυσικοθεραπείας.
Η αύξηση των δαπανών για τη φυσικοθεραπεία, εκτός από τη μείωση των άμεσων δαπανών (κόστος διαγνωστικών εξετάσεων, κόστος χειρουργικής επέμβασης, κόστος φαρμακευτικής αγωγής) είναι συνδεδεμένη και με τη μείωση των έμμεσων δαπανών, οι οποίες αναφέρονται στη μείωση της παραγωγικότητας στην εργασία, στην αύξηση των αναρρωτικών αδειών που επιβαρύνουν τον κρατικό προϋπολογισμό, στην αύξηση της εμφάνισης περιστατικών πρόωρης συνταξιοδότησης (η οποία πολλές φορές είναι και σύνταξη αναπηρίας), αλλά και σε άλλες περιπτώσεις διαφυγόντων κερδών.
Ο Πίνακας 1 αποτυπώνει την οικονομική συνεισφορά της φυσικοθεραπείας συγκριτικά με άλλες θεραπείες.
Πίνακας 1
| Η οικονομική συνεισφορά της φυσικοθεραπείας Καρκίνος *1 | Το μέσο καθαρό όφελος της αποθεραπείας του καρκίνου με βάση τη φυσικοθεραπεία εκτιμάται ότι είναι 3.514 $, ανά επεισόδιο φροντίδας. Το κόστος ανά QALY που αποκτάται σε σχέση με την εναλλακτική λύση της μηνιαίας παρακολούθησης στο σπίτι (χωρίς φυσικοθεραπεία) ανέρχεται στα 70.951 $.
Οι ασθενείς που συμμετείχαν σε ένα πρόγραμμα αποθεραπείας βασισμένο στη φυσικοθεραπεία κέρδισαν κατά μέσο όρο 0,1 QALY. |
| Οστεοαρθρίτιδα (γόνατο) *1 | Το μέσο καθαρό όφελος από τη θεραπεία της οστεοαρθρίτιδας του γόνατος με βάση τη φυσικοθεραπεία εκτιμάται ότι είναι 13.981 $, ανά επεισόδιο φροντίδας. Το κόστος ανά QALY που αποκτάται σε σχέση με την εναλλακτική λύση (ενδοαρθρικών ενέσεων γλυκοκορτικοειδών) εκτιμάται ότι είναι 51.906 $.
Οι ασθενείς που έλαβαν φυσικοθεραπεία κατά μέσο όρο κέρδισαν 0,1 QALY. |
| Επικονδυλίτιδα *1 | Το μέσο καθαρό όφελος από τη θεραπεία της επικονδυλίτιδας με φυσικοθεραπεία εκτιμάται ότι είναι 10.739 $, ανά επεισόδιο φροντίδας. Το κόστος ανά QALY που αποκτάται σε σχέση με την εναλλακτική θεραπεία εκτιμάται ότι είναι 23.141 $.
Οι ασθενείς που έλαβαν φυσικοθεραπεία κατά μέσο όρο κέρδισαν 0,047 QALY. |
