Οι χρόνιες ασθένειες, όπως για παράδειγμα τα καρδιαγγειακά νοσήματα και ο διαβήτης, ευθύνονται για το 74% των παγκόσμιων θανάτων, ετησίως, ενώ η οικονομική τους επιβάρυνση αναμένεται να φτάσει τα 47 τρισεκατομμύρια δολάρια έως το 2030 (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας 2011). Αυτά τα δεδομένα υπογραμμίζουν την ανάγκη για καινοτόμες λύσεις, που δίνουν έμφαση στην πρόληψη και την εξατομικευμένη φροντίδα.

Wearables: Τι είναι;

Τα wearables, που στα ελληνικά μεταφράζονται ως φορετές ηλεκτρονικές συσκευές, φοριούνται στο σώμα για να παρακολουθούν φυσιολογικά και συμπεριφορικά δεδομένα.

Τα wearables παρέχουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, βοηθώντας με αυτόν τον τρόπο τους ασθενείς να έχουν καλύτερη εικόνα δεδομένων της υγείας τους. Με αυτόν τον τρόπο, τα wearables μπορούν να υποστηρίξουν την ανάπτυξη της προσωποποιημένης ιατρικής, “μεταμορφώνοντας” τη διαχείριση των χρόνιων ασθενειών.

Τα wearables είναι εξοπλισμένα με προηγμένους αισθητήρες, που παρακολουθούν τον καρδιακό ρυθμό, τον κορεσμό οξυγόνου, τα επίπεδα γλυκόζης και ακόμα και την εκτέλεση ηλεκτροκαρδιογραφήματος. Τεχνολογίες, όπως η φωτοπληθυσμογραφία (PPG) και η ηλεκτροκαρδιογραφία επιτρέπουν συνεχή, μη επεμβατική παρακολούθηση.

Η ενσωμάτωση της Tεχνητής Nοημοσύνης (AI) ενισχύει περαιτέρω τη χρησιμότητά τους, αναλύοντας μεγάλα σύνολα δεδομένων για την πρόβλεψη προβλημάτων υγείας, όπως οι αρρυθμίες, με εξαιρετική ακρίβεια (Perez et al., 2019). Με αυτές τις καινοτομίες, οι συσκευές αυτές έχουν γίνει αρκετά φιλικές προς το χρήστη (Heikenfeld et al., 2020).

Επίδραση στη Διαχείριση Χρόνιων Ασθενειών

Καρδιαγγειακές Παθήσεις

Τα wearables μπορούν να υποστηρίξουν σημαντικά τη διαχείριση των καρδιαγγειακών παθήσεων, επιτρέποντας τη συνεχή παρακολούθηση βασικών παραμέτρων. Κάποιες εμπορικά διαθέσιμες συσκευές μπορούν και πραγματοποιούν ηλεκτροκαρδιογράφημα. Με αυτόν τον τρόπο, μπορούν να ανιχνεύουν αρρυθμίες, όπως η κολπική μαρμαρυγή, σε πραγματικό χρόνο, επιτρέποντας την έγκαιρη παρέμβαση.

Για τους ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια, οι φορετές συσκευές παρακολουθούν τα επίπεδα φυσικής δραστηριότητας και ανιχνεύουν πρώιμα σημάδια απορρύθμισης, βοηθώντας επίσης στην έγκαιρη παρέμβαση.

Διαβήτης

Τα συστήματα συνεχούς παρακολούθησης γλυκόζης (CGMs) έχουν επαναπροσδιορίσει τη διαχείριση του διαβήτη, παρέχοντας δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, μειώνοντας τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας και βελτιώνοντας το γλυκαιμικό έλεγχο. Η ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης με τα wearables μπορεί να βελτιώσει περαιτέρω τη φροντίδα των ασθενών με διαβήτη.

Έτσι, χρησιμοποιώντας προηγούμενα δεδομένα για τα επίπεδα της γλυκόζης, τις διατροφικές συνήθειες, τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας, φορετές συσκευές με ενσωματωμένους αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να παρέχουν εξατομικευμένες συστάσεις για τη δοσολογία της ινσουλίνης ή/και πιθανές αλλαγές στον τρόπο ζωής.

Ψυχική Υγεία και ευζωία

Τα wearables μπορούν επίσης να παρακολουθούν την ποιότητα του ύπνου και τα επίπεδα άγχους των ασθενών, προσφέροντας πολύτιμες πληροφορίες για τις διαταραχές ύπνου και την ψυχική υγεία.

Τα δεδομένα από αυτές τις συσκευές επιτρέπουν, επίσης, τις έγκαιρες θεραπευτικές παρεμβάσεις.

Εξατομικευμένη φροντίδα και ενδυνάμωση των ασθενών

Με τα wearables, οι χρήστες μπορούν να ενισχύσουν το επίπεδο αυτοφροντίδας τους, αφού αποκτούν πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο και μπορούν να συμβάλουν στην προαγωγή της υγείας τους, μέσω αλλαγών στη συμπεριφορά.

Με την προσφορά χρήσιμων δεδομένων, βελτιώνουν τη συμμόρφωση στις θεραπευτικές οδηγίες και επιτρέπουν στους γιατρούς να τους προσφέρουν εξατομικευμένη φροντίδα βάσει των δεδομένων τους, σε πραγματικό χρόνο.

Η ενσωμάτωση των φορητών συσκευών με πλατφόρμες Τηλεϊατρικής ενισχύει περαιτέρω την επικοινωνία ασθενούς-γιατρού και την παροχή φροντίδας.

 Προκλήσεις στη χρήση των wearables

Παρά τα οφέλη τους, υπάρχουν προκλήσεις και κάποια εμπόδια στη χρήση τους:

• Η ακρίβεια των δεδομένων: Παρά τις σημαντικές τεχνολογικές βελτιώσεις, οι μετρήσεις των συσκευών αυτών μπορεί να μην είναι πάντα αξιόπιστες και να επηρεάζονται π.χ. κατά τη διάρκεια της έντονης δραστηριότητας, σε καταστάσεις έντονου ψύχους, εφίδρωσης κ.λπ.
• Η ιδιωτικότητα και η ασφάλεια των δεδομένων: Οι φορετές συσκευές συλλέγουν ευαίσθητα δεδομένα υγείας. Είναι σημαντικό να υπάρχουν νομικά πλαίσια που να εξασφαλίζουν την ασφάλεια των δεδομένων και να προστατεύουν από την κακόβουλη χρήση τους.
• Η ισότιμη πρόσβαση στις συσκευές αυτές: Το υψηλό κόστος κάποιων συσκευών, αλλά και η ελλιπής εκπαίδευση των χρηστών, μπορούν να περιορίσουν την πρόσβαση και τη χρήση τους από συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού.

Συμπέρασμα

Τα wearables και η φορητή τεχνολογία είναι σε θέση να αλλάξει σημαντικά τη διαχείριση των χρόνιων παθήσεων, επιτρέποντας παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο, αλλάζοντας έτσι την καθημερινότητα των ασθενών.

Ωστόσο, η αντιμετώπιση προκλήσεων, όπως η ακρίβεια των δεδομένων, η ιδιωτικότητα και η πρόσβαση, είναι κρίσιμη για την ευρύτερη υιοθέτησή τους.

Με τις συνεχιζόμενες εξελίξεις στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στο σχεδιασμό συσκευών, οι φορητές συσκευές φαίνεται πως μπορεί να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στο μέλλον της εξατομικευμένης και ισότιμης υγειονομικής φροντίδας.

Βιβλιογραφία

• Chaudhry, S. I., Mattera, J. A., Curtis, J. P., et al. (2020). Telemonitoring in patients with heart failure. Circulation, 123(7), 837–844. https://doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.111.000507.
• Gonzalez, J., Varghese, A., & Nelson, W. (2021). Wearables and equity in healthcare. Lancet Digital Health, 3(4), E214–E215. https://doi.org/10.1016/S2589-7500(21)00028-3.
• Heikenfeld, J., Jajack, A., Rogers, J., et al. (2020). Wearable sensors: Modalities, challenges, and prospects. Sensors, 20(23), 6780. https://doi.org/10.3390/s20236780.
• Li, X., Zhang, Y., & Wang, J. (2023). Artificial intelligence in glucose trend prediction: systematic review. Journal of Medical Internet Research, 25, e40259. https://doi.org/10.2196/40259
• Perez, M. V., Mahaffey, K. W., Hedlin, H., et al. (2019). Large-scale assessment of a smartwatch to identify atrial fibrillation. Journal of the American College of Cardiology, 74(19), 2365–2375. https://doi.org/10.1016/j.jacc.2019.08.1040.
• Pickup, J. C., Ford Holloway, M., & Samsi, K. (2021). Continuous glucose monitoring in type 1 and type 2 diabetes. Diabetes Technology & Therapeutics, 23(S1), S-35. https://doi.org/10.1089/dia.2021.0014.
• Wright, S. P., Hall Brown, T. S., & Collier, A. (2020). How wearables affect health behaviors and outcomes. Nature Digital Medicine, 3(1), 22. https://doi.org/10.1038/s41746-020-0246-y.
• Shcherbina, A., Mattsson, C. M., Waggott, D., et al. (2017). Accuracy in wearable cardiovascular monitoring devices during physical activity: Validation study. NPJ Digital Medicine, 1(1), 18. https://doi.org/10.1038/s41746-017-0015-8.